Metinden Binary'ye (İkili Kod) Çevirici

Nasıl çalışır?

Sol panele çevirmek istediğinizi yazın; araç her satıra ayrı bakar ve yalnız 0, 1 ve boşluktan oluşan satırı ikili kod sayıp metne çözer, diğer satırları ikili koda çevirir. Yani "Merhaba" yazarsanız karşınıza 01001101 ile başlayan bayt dizisi çıkar; 01000001 01110010 01100001 01100011 yapıştırırsanız "Arac" okursunuz. Kodlama UTF-8'dir: A harfi tek bayt (8 bit) tutarken ş, ğ, ü gibi Türkçe harfler iki bayt üretir — sonuç satırındaki "7 karakter → 8 bayt" notu bu farkı size gösterir. Ödev ya da form bitişik dizi istiyorsa çıktı biçimini "Boşluksuz" yapın; çözme yönünde ise boşluksuz yapıştırılan dizi 8'e tam bölünüyorsa araç onu kendiliğinden 8'erli keser. 8 bitlik olmayan öbekler ve geçerli bir harfe denk gelmeyen baytlar # ile işaretlenir ve sayıları sonuç satırında bildirilir; araç asla sessizce tahmin yürütmez.

Bu araç binary translator, text to binary, metni binary yapma aramalarıyla da biliniyor.

Binary (ikili sayı sistemi) nedir?

Binary, yalnız 0 ve 1 rakamlarını kullanan sayı sistemidir ve bilgisayarın tek konuştuğu dildir: işlemcideki her devre ya akım var (1) ya yok (0) durumundadır. Metin, görsel, ses — bilgisayarda saklanan her şey en altta bu iki rakamın dizileridir. Bir metni "binary'ye çevirmek", her karakterin kod tablosundaki sayısal değerini bulup o sayıyı 0 ve 1'lerle yazmak demektir; yani çeviri bir şifreleme değil, gösterim değişikliğidir ve herkes aynı tabloyla geri çözebilir.

UTF-8 nedir?

UTF-8, dünyadaki bütün yazı sistemlerini kapsayan Unicode karakter kümesini bayta döken kodlamadır ve bugün internetin fiilî standardıdır. Değişken uzunlukludur: İngiliz alfabesi ve rakamlar 1 bayt, Türkçe ş ve ğ gibi harfler 2 bayt, birçok simge 3-4 bayt tutar. İlk 128 karakterde eski ASCII tablosuyla bire bir aynıdır; bu yüzden yalnız İngilizce içeren bir metnin UTF-8 ve ASCII çevirisi aynı 0-1 dizisini verir, Türkçe metinde ise fark hemen ortaya çıkar.

Bit ile bayt arasındaki fark nedir?

Bit, ikili sistemin tek basamağıdır: ya 0 ya 1. Bayt ise 8 bitin yan yana gelmiş halidir ve bellekteki adreslenebilir en küçük birimdir; 8 bit 256 farklı diziliş tutabildiği için bir bayt 0-255 arası bir sayıyı temsil eder. Bu araçtaki her 8'lik öbek bir bayttır: 01000001 öbeği 65 sayısını, o da UTF-8 tablosunda A harfini karşılar. Dosya boyutları bayt üzerinden (KB, MB), internet hızları ise genellikle bit üzerinden (Mbps) yazılır — 100 megabitlik hattın saniyede en çok 12,5 megabayt indirmesi bu sekiz kat farktandır.

8'e bölünmeyen dizi tuzağı ve # işareti

İkili koddan metne dönüşün en sık kırıldığı yer eksik ya da fazla bit'tir: bir yerden kopyalarken tek bir karakterin düşmesi, dizinin 8'e bölünmesini bozar ve o noktadan sonrası kayar. Bu araç böyle bir öbeği ya da geçersiz baytı sessizce atlamaz, yerine # koyar ve sonuç satırında kaç tanesinin işaretlendiğini söyler — çıktıda # görüyorsanız kaynaktaki diziyi yeniden kopyalamak en sağlıklı yoldur.

İkinci ayrıntı kod tablosudur: 01000001 dizisinin "A" olması ASCII/UTF-8 tablosuna göredir. Türkçe harfler bu tabloda tek bayta sığmaz; ş harfi 11000101 10011111 olarak iki bayt üretir. Başka bir araç aynı harfi farklı bir kodlamayla (örneğin Windows-1254 ile tek bayt) yazmışsa, buradaki çözüm # üretebilir — hata değil, kodlama farkıdır.

Hangi durumda hangi ayar?

Varsayılan ayarlar çoğu işi görür; şu üç durumda seçeneklere dokunmanız gerekir.

• Ödev bitişik dizi istiyorsa → çıktı biçimini "Boşluksuz" yapın; 01001101011001010111... biçiminde tek parça alırsınız
• Yalnız 0 ve 1 yazdığınız halde metin olarak kodlanmasını istiyorsanız → yönü "Metinden ikili koda" sabitleyin
• Sayı çevirmek istiyorsanız (1010 = 10 gibi) → bu araç metin kodlar; ikilik-onluk taban dönüşümü için sayı tabanı çevirici kullanın

Sık sorulanlar

Binary çeviri tam olarak ne yapıyor?

Yazdığınız her karakteri bilgisayarın bellekte tuttuğu haline çevirir: karakter önce UTF-8 kod tablosundaki bayt değerini alır, her bayt da 8 basamaklı 0-1 dizisi olarak yazılır. Ters yönde aynı tablo kullanılarak diziden karaktere dönülür.

Türkçe karakterler neden iki öbek üretiyor?

UTF-8'de ilk 128 karakter (İngiliz alfabesi, rakamlar, temel işaretler) tek bayttır; ş, ğ, ü, ç, ö, ı gibi harfler iki bayta yayılır. Bu yüzden "şu" kelimesi 3 öbek üretir: ikisi ş'nin, biri u'nun. Sonuç satırındaki karakter-bayt sayısı bu farkı gösterir.

Boşluksuz yapıştırdığım uzun 0-1 dizisi çözülür mü?

Evet — dizi 8'e tam bölünüyorsa araç onu kendiliğinden 8'erli öbeklere keser ve çözer. 8'e bölünmüyorsa öbek # ile işaretlenir; bu genellikle kopyalama sırasında bir karakterin düştüğüne işarettir.

1010 gibi bir sayıyı onluk sisteme çevirebilir miyim?

Bu araç sayı değil metin çevirir: 1010 satırını 8 bitlik öbek olmadığı için sayı olarak değil bozuk kod olarak görür. İkilik, onluk, on altılık taban dönüşümü ayrı bir iştir ve bu sitedeki sayı tabanı çevirici tam olarak onu yapar.